Yabancı Para ve Dövizli Kasa/Banka Mevcutlarının Değerlemesinde Esas Alınacak 2026 Geçici Vergi ve Yıl Sonu Esasları
Bilanço esasına göre defter tutan mükelleflerin yabancı para cinsinden olan kasa, banka, alacak ve borç senetleri geçici vergi ve yıl sonu dönemleri itibarıyla Hazine ve Maliye Bakanlığı'nca ilan edilen TCMB efektif alış kurları (efektif kuru olmayanlarda döviz alış kurları) ile değerlenmek zorundadır. Oluşan kur farkları kambiyo kârı (646) veya kambiyo zararı (656) olarak gelir tablosuna aktarılır.
🏢 Kapsam ve İlgili Mükellefler
Yabancı para cinsinden aktif veya pasif varlığı bulunan tüm kurumlar ve gelir vergisi mükellefleri.
🛡️ İstisnalar ve Muafiyetler
Yatırım teşvik belgesi kapsamındaki sabit kıymet iktisaplarında doğan kur farkları ilgili iktisadi kıymetin maliyetine eklenir.
Kıdemli Denetçi Değerlendirmesi: Yabancı para nakit kasa mevcutları 'TCMB Efektif Alış Kuru' ile; dövizli banka hesapları, alacak ve borçlar ise 'TCMB Döviz Alış Kuru' ile değerlenmelidir. Kasa için döviz alış kuru kullanılması veya vadeli mevduat kıst getirisinin tahakkuk ettirilmemesi yaygın bir vergi tarhiyatı sebebidir.
📜 Mevzuat Maddeleri & Uygulama Esasları
1. Efektif Alış vs Döviz Alış Ayrımı
100 Kasa hesabındaki yabancı paralar efektif alış kuru ile, 102 Bankalar ve cari hesaplar ise döviz alış kuru ile değerlenir.
2. Vadeli Döviz Mevduatında Kıst Getiri
Vadesi sonraki döneme sarkan vadeli döviz hesaplarında dönem sonuna isabet eden faiz geliri '181 Gelir Tahakkukları' hesabına alınarak vergilendirilmelidir.
- ✓ Geçici vergi kapanışlarında TCMB resmi değerleme kurları Genel Matris döviz motorundan otomatik çekilerek değerleme fişleri oluşturulmalıdır.
Bu sirküler Genel Matris Denetim ve Mevzuat Masası tarafından bilgilendirme amacıyla tanzim edilmiştir.
Orijinal Belge Doğrulama Kodu: GM-SRK-2026/25-2026-04-15
Kaynak gösterilmeden kısmen dahi olsa alıntı yapılamaz. © 2026 Genel Matris Bilişim & Finansal Danışmanlık A.Ş.